کشف نقش های ناشناخته زنان در یونان باستان


فرادید| برای قرن ها، باورهای ما در مورد نقش دختران و زنان در یونان باستان بر ماهیت کوچک و خصوصی زندگی آنها متمرکز بود. زنان از محیط عمومی دور نگه داشته می شدند، از حق شهروندی محروم بودند و هیچ موقعیت قانونی و سیاسی نداشتند. بنابراین نقش همسر، مادر و دختر در خانواده داده شد.

به گزارش فرادیدبیشتر این ایده از منابع مکتوب یونان باستان می آید. گزنوفن، افلاطون و توسیدید همگی شهادت داده اند که جایگاه زن از جایگاه مرد پایین تر است. ارسطو در قرن چهارم پیش از میلاد در کتاب «سیاست» نوشته است: «باز چون بین جنسیت ها اختلاف است، مردان ذاتاً برترند و زنان پست تر، مردان فرمانروا و زنان حکومت می شوند». بیشتر این نوشته‌ها از آتن آمده است، شهری که نگرش‌های محدودتر نسبت به زنان داشت. اما سایر دولت شهرها مانند اسپارت به زنان آزادی بیشتری می دادند و آنها را به ورزش تشویق می کردند.

کشف نقش های ناشناخته زنان در یونان باستان

همانطور که بین مناطق تفاوت وجود داشت، بین طبقات اجتماعی نیز تفاوت وجود داشت. زنان فقیر و برده به عنوان خیاط، بافنده، فروشنده، دایه و قابله کار می کردند. سرامیک های تزیین شده به جا مانده از آن دوران با تصاویری از زنان کنیز در بازار و زنانی که آب می آوردند نقش بسته است.

فراتر از منابع مکتوب موجود، پژوهشگران در زمینه دین اختلافات بیشتری یافته اند. معابد یونانی پر از الهه های قدرتمندی مانند آتنا. خدای جنگ و خرد و محافظ آتنا یا آرتمیس. او الهه شکار و صحرا است. باستان شناسان کشف کرده اند که سبک زندگی کشیشانه به زنان آزادی و کرامت بیشتری نسبت به آنچه قبلا تصور می شد، می داد. نقش زنان در یونان باستان یک تجربه ثابت نبود، بلکه یک تجربه در حال تغییر بود.

دختر و عروس

زندگی بسیاری از زنان ثروتمند به طور کلی حول سه مرحله می چرخید: کور (دختر کوچک)، نیمفه (عروس تا زمان تولد اولین فرزندش) و ژین (همسر). زندگی بزرگسالان معمولاً از اوایل تا اواسط نوجوانی شروع می شد، زمانی که یک دختر ازدواج کرد و رسماً از پدرش به شوهرش نقل مکان کرد. بیشتر عروس‌ها جهیزیه‌ای داشتند که شوهر نمی‌گرفت، اما اگر ازدواجشان به جدایی ختم می‌شد، پول به پدر برمی‌گشت.

در روز عروسی، خادمین زن معمولاً وسایل حمام را تهیه می کردند و آب را در فنجان هایی با دسته نازک به نام لوتروفوروس حمل می کردند که با نمایش عروسی تزئین شده بود. باستان شناسان بقایای لوتروفورو را در معابد مختلف از جمله معبد نیمفه در آکروپولیس آتن کشف کرده اند.

کنیزان در خانه پدر عروس به او لباس عروس می پوشیدند و بر سر او تاج می گذاشتند که مراسم عقد نیز در آنجا برگزار می شد. پس از مراسم عقد، حضانت و حضانت عروس رسما از پدر به داماد منتقل شد. این جشن ها با تازه عروسان در خانه جدیدشان ادامه یافت. مراسم عروسی تا روز بعد ادامه یافت و عروس از خانواده و دوستانش هدایایی دریافت کرد.

کشف نقش های ناشناخته زنان در یونان باستان

تعداد کمی از منابع، تشخیص حقیقت در مورد بسیاری از زنان یونانی را دشوار می کند. نمونه بارز آن آسپاسیا از میلتوس، همسر سیاستمدار آتنی پریکلس و مادر پسر او، همچنین پریکلس است. از آنجایی که آسپاسیا در آتن به دنیا نیامد، از سنت هایی که زنان آتنی را محدود می کرد، رها شد. او که به دلیل هوش و زیبایی خود مشهور بود، مانند برخی از مهم ترین مردان آتن در قرن پنجم قبل از میلاد، از جمله سقراط و فیدیاس مجسمه ساز، وارد محافل مهمی شد. برخی از مورخان بر این باورند که او تالار معروفی را اداره می کرد که بزرگترین متفکران آتن در آنجا گرد هم می آمدند. هیچ یک از نوشته های آسپاسیا باقی نمانده است و صدای او از تاریخ پاک شده است و گمانه زنی های زیادی در مورد هویت واقعی او باقی مانده است.

موقعیت یک زن

زنان فضای داخلی خانه را داشتند، اتاقی که برای آنها در نظر گرفته شده بود. تصاویر این فضاهای داخلی بر روی سرامیک ها و سنگ های تدفین به تصویر کشیده شده است. زنان مسئول اندرونی خانه بودند و یکی از مشاغل اصلی آنها ریسندگی و بافندگی بود. بسیاری از خانه ها پارچه های مخصوص به خود را داشتند. یکی از مشهورترین بافندگان تاریخ اساطیر یونان، همسر ادویز پنه لوپه او نمونه کامل ویژگی های مادرانه و وفاداری بود. در حالی که همسرش به مدت ۲۰ سال از او دور بود (در جنگ تروا و سرگردانی های بعدی)، پنه لوپه با خواستگاران حریص روبرو شد که از او برای کنترل ایتاکا کمک می گرفتند. پنه لوپه ترفندی به ذهنش رسید. روزها را با بافتن کفن پدرشوهرش می گذراند، اما هر بار آن را پاره می کرد و دوباره می بافت به این امید که شاید به تأخیر بیفتد تا شوهرش روزی به خانه برگردد.

باستان شناسان بسیاری از Epinetra (محافظ ران زنان برای استفاده در هنگام کار با پنبه) پیدا کرده اند. زنان یک تکه چوب یا نیم استوانه سرامیکی را روی یک پا قرار می دادند تا لباس هایشان با لانولین (روغن پشم گوسفند) آلوده نشود. حفاظ های ران با تزیین زیبا از جمله هدایای محبوب عروسی بودند. بسیاری از این محافظ های ران با سر آفرودیت (الهه عشق و زیبایی) تزئین شده بودند.

زنان خانه دار نیز وظیفه نگهداری از کودکان را بر عهده داشتند. آموزش دختران و پسران خردسال بر عهده زنان بود، هر چند پسران پس از رسیدن به سن معینی مربیانی را به عهده داشتند. موسیقی، معمولاً به شکل نواختن چنگ، بخشی از آموزش دختران بود. یکی دیگر از نقش های مهم زنان برای خانواده هایشان در تشییع جنازه بود. جسد را با مسح روغن و کفن پوشاندن و انجام بخشی از تشییع جنازه برای دفن آماده کردند.

برخی از زنان نیز فرصت مطالعه داشتند و سهم بسزایی در علم و هنر داشتند. در حدود ۳۵۰ سال قبل از میلاد آکسیوتئا فلسفه را از فیلیوس زیر نظر افلاطون آموخت (طبق منابع دیگر، او برای رسیدن به این هدف خود را به شکل یک مرد درآورد). در قرن ششم قبل از میلاد، کشیش دلفی Themistoklea (همچنین به عنوان Aristoklea شناخته می شود) خود یک فیلسوف بود و همچنین گفته می شود که فیلسوف و ریاضیدان معروف فیثاغورث را نیز تدریس می کرد.

کشف نقش های ناشناخته زنان در یونان باستان

زندگی مقدس

زنانی که به عنوان کشیش در مراسم و مناسک مذهبی شرکت می کردند از مزایای زندگی بیرون از خانه بهره مند می شدند. باستان شناس جوآن برتون کانلی دریافت که در دنیای یونانی، “مذهب عرصه ای را فراهم می کند که در آن زنان یونانی نقش هایی برابر و قابل مقایسه با مردان به عهده می گیرند.”

مشارکت مذهبی برای دختران جوان رایگان بود. به عنوان مثال، آرفوروی ها کمک کشیشان بودند که وظایف تشریفاتی متعددی داشتند، یکی از آنها بافتن پپلو (نوعی روسری زنانه در یونان باستان) بود که سالانه به الهه آتنا تقدیم می شد.

دختران از سن ۵ سالگی تا بلوغ می توانند به عنوان “خرس های کوچک” در مراسمی که به الهه آرتمیس در معبد او در براون (۲۴ مایلی جنوب شرقی آتن) تقدیم می شود، خدمت کنند. خدمت به عنوان کشیش به زنان جایگاه بالاتری می بخشید. در آتن، شاید مهم ترین نقش مذهبی، نقش کاهن اعظم آتنا پولیاس بود، که حقوق و افتخاراتی به او داده شد که در اختیار اکثر زنان نبود. نام کاهنان آنقدر معروف بود که مورخان باستان از آنها برای گنجاندن وقایع مهم در متن استفاده می کردند. توسیدید، مورخ، آغاز جنگ پلوپونز یا جنگ پلوپونز را در حدود سال ۴۲۳ قبل از میلاد با انتصاب کریسیس، کاهن الهه هرا در آرگوس، همراه با نام مقامات معاصر آتن و اسپارت ذکر می کند.

یکی دیگر از چهره های بسیار برجسته در دین یونانی پیسیا، کاهن اعظم آپولون در معبد او در دلفی بود. او که به عنوان خدای خرد دلفی نیز شناخته می شود، یکی از معتبرترین نقش ها را در یونان باستان ایفا کرد. مردانی از سراسر جهان باستان برای مشورت با او آمدند و معتقد بودند که آپولو از طریق او صحبت می کند.

کشف نقش های ناشناخته زنان در یونان باستان

اسپارت تنها شهری نبود که زنان از آزادی بیشتری نسبت به زنان آتن برخوردار بودند. بر اساس قانون گورتون (شهری در جزیره کرت) که به زنان حق ارث و مدیریت دارایی را می داد، ارزش کار زنان به عنوان تولیدکننده و نگهبان دارایی به رسمیت شناخته شد. زنان علاوه بر مدیریت امور مالی خود، در صورت ناتوانی سرپرست مرد، می‌توانند دارایی فرزندان خود را نیز تحت کنترل داشته باشند. شواهدی از قوانین حاکم بر ازدواج، طلاق، و مالکیت دارایی در میان جمعیت برده گورتون هنوز باقی مانده است و تفاوت زندگی زنان را بر اساس طبقه اجتماعی آنها نشان می دهد.

کاهنان نقش مهمی در مراسم مقدس داشتند که برخی از آنها منحصراً مختص زنان بود. بسیاری از این وظایف مربوط به برداشت محصول بود. در جشنواره Thesmophoria، زنان برای پرستش دمتر، الهه کشاورزی، و دخترش Persephone گرد هم آمدند.

محققان کلاسیک همچنان به مشکلات بیشتری در زندگی اولیه زنان یونان باستان می پردازند. آنچه امروز آشکار می شود تصویر کامل تری از فرهنگ آنهاست که در آن تجربیات زنان غنی تر و متنوع تر از آنچه قبلا تصور می شد است.

منبع: Nationalgeographic

مترجم: زهرا ذوالقدر